Nieautoryzowana transakcja bankowa – bank musi zwrócić 50 tys. zł po oszustwie „na pracownika banku”
Nieautoryzowana transakcja bankowa – czy bank musi zwrócić pieniądze po oszustwie „na pracownika banku”?
„Dzwonimy z banku. Ktoś próbuje wyłudzić kredyt na Pana dane. Musimy natychmiast zabezpieczyć środki”. Tak zaczyna się wiele historii osób, które tracą oszczędności życia. Przestępcy coraz częściej wykorzystują zaawansowane metody socjotechniczne, podszywają się pod pracowników banków i nakłaniają klientów do wykonywania przelewów na rachunki kontrolowane przez oszustów.
Wielu poszkodowanych słyszy później od banku jedno zdanie: „Sam zatwierdził Pan przelew, więc bank nie ponosi odpowiedzialności”.
Czy rzeczywiście tak jest? Niekoniecznie.
Czym jest nieautoryzowana transakcja bankowa?
Nieautoryzowana transakcja bankowa (płatnicza) to transakcja wykonana bez zgody użytkownika rachunku. W praktyce oznacza to sytuację, w której klient nie miał rzeczywistej i świadomej woli wykonania określonej operacji finansowej. Wbrew powszechnemu przekonaniu samo wpisanie kodu SMS lub zatwierdzenie operacji w aplikacji mobilnej nie zawsze oznacza skuteczną autoryzację transakcji.
Kluczowe znaczenie ma odpowiedź na pytanie: Czy klient wiedział, jaką operację faktycznie zatwierdza?
Jeżeli działał pod wpływem podstępu, manipulacji lub błędnego przekonania wywołanego przez oszustów, sprawa może zostać zakwalifikowana jako nieautoryzowana transakcja bankowa.
Oszustwo „na pracownika banku” – jak wygląda schemat działania i nieautoryzowana transakcja bankowa?
Najczęściej przestępcy informują klienta o:
❌ rzekomej próbie wyłudzenia kredytu,
❌ podejrzanej transakcji,
❌ próbie przejęcia rachunku,
❌ konieczności zabezpieczenia środków.
Rozmówcy często posługują się profesjonalnym językiem, znają podstawowe dane klienta i wywierają presję czasu. Coraz częściej wykorzystują również tzw. spoofing, czyli podszywanie się pod numer telefonu banku. W efekcie klient jest przekonany, że rozmawia z prawdziwym pracownikiem banku i wykonuje polecenia mające rzekomo ochronić jego pieniądze. W rzeczywistości środki trafiają na rachunki kontrolowane przez przestępców.
Czy bank zawsze może odmówić zwrotu pieniędzy?
Nie. Ustawa o usługach płatniczych przewiduje, że ciężar udowodnienia prawidłowej autoryzacji transakcji spoczywa na dostawcy usług płatniczych, czyli najczęściej na banku. To bank powinien wykazać, że:
➡️ transakcja została prawidłowo uwierzytelniona,
➡️ została prawidłowo zarejestrowana,
➡️ klient działał umyślnie lub dopuścił się rażącego niedbalstwa.
Samo wykazanie, że klient wpisał kod SMS, nie zawsze jest wystarczające. Coraz więcej sądów podkreśla, że autoryzacja wymaga świadomej zgody użytkownika na konkretną operację.
Nieautoryzowana transakcja bankowa – wygrana naszego Klienta przeciwko bankowi po utracie 99 800 zł
Jedna ze spraw prowadzonych przez kancelarię adwokacką Pilawska Zorski Adwokaci (adwokat Warszawa) dotyczyła klienta, który po rozmowie z osobami podszywającymi się pod pracowników banku stracił prawie 100 tys. złotych. W lipcu 2023 roku odebrał telefon od osoby podającej się za pracownika banku Credit Agricole. Oszustka znała szczegóły dotyczące jego konta i poinformowała o rzekomych próbach wyłudzenia kredytu oraz podejrzanych transakcjach. Co szczególnie istotne, w trakcie rozmowy na oficjalny kanał SMS wykorzystywany przez bank do przesyłania kodów autoryzacyjnych zaczęły przychodzić wiadomości potwierdzające przekazywane przez rozmówców informacje.
Dopiero gdy nie mógł ponownie skontaktować się z rzekomym pracownikiem banku, zadzwonił na infolinię i dowiedział się, że padł ofiarą oszustwa. Jeszcze tego samego dnia zgłosił sprawę bankowi i Policji. Dzięki postępowaniu karnemu udało się odzyskać połowę utraconych środków. Bank odmówił jednak zwrotu pozostałej kwoty, dlatego w imieniu Klienta złożyliśmy pozew.
Powód udowodnił swoje roszczenie zarówno co do zasady, jak i wysokości. Nie można było uznać, że dopuścił się rażącego niedbalstwa lub naruszył podstawowe zasady bezpieczeństwa. Samo wpisanie kodów SMS nie oznacza jeszcze skutecznej autoryzacji transakcji. Do autoryzacji konieczna jest świadoma zgoda użytkownika, a Powód takiej zgody nigdy nie wyraził. Powód nie udostępniał osobom trzecim swoich danych dostępowych do bankowości elektronicznej. To na banku spoczywał ciężar udowodnienia, że transakcje zostały prawidłowo autoryzowane oraz że klient działał umyślnie lub dopuścił się rażącego niedbalstwa. W ocenie Sądu bank temu obowiązkowi nie sprostał. Bank nie zapewnił właściwego zabezpieczenia własnego kanału komunikacji z klientami, co miało istotne znaczenie dla przebiegu całego oszustwa.
Co zrobić, gdy padłeś ofiarą oszustwa na pracownika banku?
Jeżeli doszło do utraty pieniędzy:
- Niezwłocznie skontaktuj się z bankiem.
- Złóż reklamację.
- Zgłoś sprawę Policji.
- Zachowaj wszystkie wiadomości SMS, historię połączeń i dokumentację.
- Skonsultuj sprawę z prawnikiem zajmującym się sporami przeciwko bankom.
Każda sprawa wymaga indywidualnej analizy.
Pomoc prawna w sprawach nieautoryzowanych transakcji bankowych i oszustw na pracownika banku
Kancelaria adwokacka Pilawska Zorski Adwokaci reprezentuje klientów w sporach dotyczących nieautoryzowanych transakcji bankowych, oszustw „na pracownika banku”, spoofingu bankowego, przejęcia rachunków bankowych czy wyłudzeń środków z kont osobistych i firmowych. Jeżeli bank odmówił zwrotu pieniędzy po oszustwie, warto sprawdzić, czy jego stanowisko jest zgodne z obowiązującymi przepisami i aktualnym orzecznictwem.
Skontaktuj się z kancelarią adwokacką Pilawska Zorski Adwokaci, a my ocenimy Twoją sytuację.
biuro@pzadwokaci.pl
www.pzadwokaci.pl
Warszawa, ul. Belgijska 11 lok. 9
+48 574 044 974, +48 535 998 639
FAQ – nieautoryzowana transakcja bankowa
Czy bank musi zwrócić pieniądze po oszustwie telefonicznym?
Nie zawsze, ale w wielu przypadkach klient może skutecznie dochodzić zwrotu środków. Kluczowe znaczenie ma ocena, czy doszło do nieautoryzowanej transakcji płatniczej oraz czy klient dopuścił się rażącego niedbalstwa.
Czy wpisanie kodu SMS oznacza autoryzację transakcji?
Nie zawsze. Coraz częściej sądy wskazują, że autoryzacja wymaga świadomej zgody użytkownika na konkretną operację.
Co zrobić po utracie pieniędzy z konta?
Należy niezwłocznie zgłosić sprawę bankowi, złożyć reklamację, zawiadomić Policję oraz zabezpieczyć dokumentację dotyczącą zdarzenia.
Kiedy bank odpowiada za nieautoryzowaną transakcję bankową?
Bank odpowiada co do zasady za nieautoryzowane transakcje, chyba że wykaże, że klient działał umyślnie lub dopuścił się rażącego niedbalstwa.
Chcesz być na bieżąco z najnowszymi zmianami w prawie? Obserwuj nas w mediach społecznościowych
Jeśli chcesz być na bieżąco z najważniejszymi zmianami w prawie, orzecznictwem sądów i praktycznymi poradami naszych adwokatów – obserwuj naszą kancelarię adwokacką w mediach społecznościowych:
Facebook – Pilawska Zorski Adwokaci Instagram – @pilawska_zorski_adwokaci YouTube – Pilawska Zorski Adwokaci
